Faize Yatırılan Para Çekilir Mi?
Yağmurlu bir İzmir günü, 25 yaşındaki bir gencin kafasında dönüp duran milyonlarca soru…
—
Giriş: Faiz ve Ben, Yani Bir Aşk-Hate İlişkisi
Düşünsenize… Bir sabah, kahvenizi alırken ekrana bakıyorsunuz. Faizle ilgili “Para çekilir mi?” sorusu kafanızda dönmeye başlıyor. Hemen cevabını merak ediyorsunuz, çünkü hayatınızda çok şey değişebilir. 25 yaşında, İzmir’de yaşayan ve sabahları kahvemi içtikten sonra “Bugün de bir şeyler değişir mi acaba?” diye düşünen bir insan olarak, bu soruya bir cevabım olmalı, değil mi? Hadi gelin, bu soruyu ince ince didikleyelim.
Bir tarafta hayatını borçlanarak geçiren bankacılar, diğer tarafta kredi kartı borçlarını ödeyemeyen gençler… Ama siz, faizle ilişkiye girmemek için her zaman biraz daha dikkatli oldunuz. Hani şu “Birikim yapın, geleceğinizi garantiye alın” diye söylenen cümlelere takılmadan. Ama sonra bir gün, o can alıcı soruyu sormazsanız olmayacak: Faize yatırılan para çekilir mi?
Beni Bırakın, Faizi Konuşturun!
Bu soruya en net cevabı verebilecek olanlar, bankalar! Fakat bankaların verdiği cevap, genellikle bir soğuk duş etkisi yaratır. “Tabii, çekebilirsiniz ama…” Bu ama çok şey ifade eder. Çünkü hemen arkasından, “Evet, ama kazandığınız faizle birlikte, vadesiz hesabınıza geçmiş olan bu parayı çekemezsiniz.” İşte o anı, bir film sahnesi gibi hayal ediyorum: “Bana soğuk bir çay verir misiniz?” derken banka yetkilisi sizinle göz göze gelir ve “Birader, seni bu dondurulmuş krediyle baş başa bırakmam” der gibi bakar.
Peki, bu faiz meselesini anladık da, para gerçekten çekilebilir mi? Tabi ki, ama o kadar basit değil. Yani, ne olursa olsun, çekme hakkınız var, ama vade sonu gelene kadar, faizi de göz önünde bulundurmanız gerekebilir. O yüzden faize yatırılan parayı çekerken her zaman küçük bir düşünme payı bırakın. Yoksa sizin gibi bir insan, bu durumla karşılaştığında: “Aa, niye böyle oldu?” diye kendinize soru sorabilirsiniz. Düşünmeyin! Hızlıca “Tabii ya, unuttum işte!” deyip geçin.
Faize Yatırılan Para Çekilirse Ne Olur?
Evet, faize yatırdığınız para çekilebilir ama çektiğinizde her şeyin çok tatlı olacağını hayal etmeyin. Çünkü bu işler biraz daha karmaşık. Bu tip hesaplarda genellikle bir bekleme süresi vardır. Yani, faize yatırdığınız parayı çekmek istiyorsanız, banka size birkaç önemli şey sunar: Faiz kaybı, bekleme süresi ve bir miktar moral bozukluğu.
Bir arkadaşım vardı, adını vermeyeyim, ama hepimiz “Banka işlerine girer, hayatı garantiye alır” derdik. Bir gün geldi, elinde bir kağıt parçası ve “Ya kardeşim, banka faizi ne kadar güzel bir şey” dedi. Sonra öğrendim ki, faize yatırdığı parayı çekerken bankadan aldığı faiz oranı, neredeyse çeyrek altın kadar düşmüş. Hani, öyle bir faiz ki, çekmeye kalktığında hissettiği tek şey bir nevi hüsran oldu.
“Aaaa, yani parayı çekiyorum, ama birkaç kuruş eksik mi?”
“Yok be, neredeyse hiç bir şey, biraz da zamanla ilgili, sonuçta faize girince o faiz de kendi işini yapar.”
Ve orada başladı, faizin insanı aldatmaya başlaması.
Çekme Süresi ve Bekleme Kararı: Ölüme Gidişin Çıkmaz Yolu
Para çekme konusunda yaşadığınız o sıkıntılı anı, yolda yürürken yaşadığınız bir trafik sıkışıklığına benzetebilirsiniz. Yani; “Benim param burada, hemen çekmeliyim, beklemem gerekmiyor” diyebilirsiniz. Ama bu bir illüzyon! Zaten o an, kafanızda beklemeye karar verdiğinizde, bir dakika sonra bankanın telefonundan aldığınız bildirimle birlikte: “Alo, paranız aktarılıyor, on dakika bekleyebilirsiniz!” dendiğinde, içinizden kocaman bir “Niye?” sorusu yükselir. Kardeşim, biz burada sabahın köründen beri faize para yatırıyoruz, her şey çok iyi gidiyor ama niye bu kadar uzatılıyor?
İç sesimi dinlerken şunu düşündüm:
“Ya bırak, para çekmek mi, zaten tüm bu bankacılık işlerinden sıkıldım. Faizle uğraşmak da ne ki?”
Faizle İlişkiler, Karakterinizi Sınar
Gerçekten de bu işler sadece finansal değil, biraz da psikolojik mesele. Faize yatırdığınız parayı çektiğinizde, banka hesabınızda ne kadar para olduğunu görünce bile, onu gerçekten kullanıp kullanmama konusunda zorlanabilirsiniz. Yani bu size bir anlamda “Benim borcum ne kadar oldu?” sorusunu da sordurur. Çünkü, faize yatırılan para ve onun getirdiği faiz, aslında bir nevi içsel bir mücadeleye de dönüşür.
İç Ses:
“Bugün parasızlıkla savaşmak zorunda kaldım. Faize yatırdığım parayı çekmeye kalktım ama üstüme öyle bir faiz yığıldı ki, hesapta hayal kırıklığına uğradım. Yani sonuçta bu işin sonu ne olur ki? Belki de para işini tamamen bırakmalıyım.”
Ve o anda, günümüzün en büyük “Faizle oynama” krizi başlamış olur. Hadi, biraz gerçekçi olalım: Kimse “Bu faizle ilişkiye girmem” demedi, ama her şeyin bir sınırı var. Sonunda insan; faize yatırılan paranın, hiçbir şeye dönüşmediğini kabul etmek zorunda kalır. Peki bu konuda banka hatalı mı? Tabii ki hayır! Sonuçta, faizle yatırılan para çekilebilir, ama işin içinde biraz da tavizler var. O yüzden, faize yatırım yapmayı düşünüyorsanız, “Benim param ne zaman geri gelir?” sorusunu sürekli sorarak her şeyin önceden planlanmış olduğuna inanarak yaşamaya başlamalısınız.
Sonuç: Faize Yatırılan Para Çekilebilir, Ama Unutmayın!
Sonuçta, faize yatırılan para çekilebilir, ama faizin oyununa o kadar kolay düşmeyin! Faizle oynamak, kolay bir yolculuk değil. Kafanızda her şeyin düzene girdiğini düşünseniz de, karar anı geldiğinde elinizde ne kaldığını görmek bazen can sıkıcı olabilir. Yani, çekebiliyorsunuz ama düşünmeniz gereken çok şey var!
Hayat kısa, faize para yatırmak ise biraz daha uzun sürebilir, ama önemli olan buna nasıl bakıp hayatınızı ne şekilde sürdürdüğünüzdür. Şu an faize para yatırıyor musunuz, yoksa bir süre beklemeyi mi tercih ediyorsunuz? Ya da belki de her şeyi sıradan bir şekilde kabul edip, “Ben sadece biraz alışveriş yapıp rahatlayayım” demek daha cazip geliyor? Karar sizin, çünkü para ile yapılan işler asla basit değildir.